In de goede vegan (en in mijn geval macrobiotische) keuken worden sausjes en andere smaakmakers zo veel mogelijk zelf gemaakt. Ontzettend veel smaakvoller en je behoudt de goede voedingsstoffen. Door het koken met de seizoenen en producten uit de regio zijn kruiden ook een keuze, maar niet het hele jaar door de eerste beschikbare optie. In dit artikel deze blog neem ik je mee in de wereld van smaakmakers die je wellicht nog niet kende.

Op de foto zie je allerlei smaakmakers die je kunt gebruiken. Sommige vinden hun oorsprong in de Aziatische keuken, anderen vinden we ook in de geschiedenis van de Europese keuken. Al deze varianten koop je bij natuurwinkels kopen. Tip: kijk op het label of er geen suiker in zit om het zo gezond mogelijk te houden.

Vaste prik voor elke keuken: 

Een aantal basis smaakmakers om te gebruiken:

  • Mosterd, met als bijkomend voordeel dat het vetafdrijvend werkt.
  • Appeldiksap, een ideale soort om gerechten een wat zoetere smaak te geven en suiker te vervangen.
  • Olie. Kies voor sesam- of zonnebloemolie in plaats van olijfolie, omdat deze soort van regionale grondstoffen wordt gemaakt.
  • Shoyu, ofwel sojasaus waarmee je soepen en Oosterse gerechten een fijne smaak geeft.

En deze voeg je er met smaak aan toe:

  • Mirin

Mirin is een kookwijn van zoete, bruine rijst, die gefermenteerd wordt als saké, maar minder alcohol bevat. Mirin geeft gerechten een zoete smaak. De alcohol verdampt bij het koken.

  • Umeboshi (pasta)

Umeboshi is een gepekelde pruim/abrikoos. De vrucht wordt ingemaakt en krijgt een sterk zure en zoute smaak. De pasta die ik je kan aanraden bestaat uit gepureerd vruchtvlees en gebruik je bijvoorbeeld in sushi. Daarbij smeer je de pasta op de rijst en vervolgens rol je er de groenten en tempeh in.

Tip: Umeboshi het helpt tegen vermoeidheid, maagproblemen, constipatie, katers en … een slechte adem.

  • Umesu

Umesu is de azijnvorm van umeboshi. Zij geeft je gerechten een zout/zure smaak.

  • Amazake

Amazake is een zoetmiddel op basis van gefermenteerde en gekookte granen. Je kunt het gebruiken in toetjes en gebak. Je hebt een gierst, rijst of haver keuze.

  • Miso

Miso is een fermentatie product van rijst dat je gebruikt in soep of stoofpotten. Een veelgebruike soort is shirt-miso, een lichtere variant van deze smaakmaker. De donkere variant is heel krachtig van smaak. De lichte wordt vaak in soep gebruikt. Een bekende versie is natuurlijk de misosoep vol lekkere groenten, die je ook nog eens op elk moment van de dag kunt eten. In de ochtend maak je de misosoep lichter en in de middag/avond maak je hem wat zwaarder van smaak door meer miso toe te voegen. Het beste is om misopasta te kopen in een pot. Dan leeft het nog en blijft het fermenteren. Als je gedroogde miso in een zakje koopt heb je nog wel de smaak, maar niet de gezondheidsvoordelen zoals versterken van je weerstand, oppeppertje en griep-weg-jager.

Zo gebruik je de smaakmakers

Bij het wokken van groenten kun je een mix van mirin, rijst azijn, umesu en shoyu gebruiken om het geheel op smaak te brengen. Probeer zelf uit wat jij lekker vindt door te beginnen met een theelepel per smaakmaker. Bij ons thuis heeft mirin en shoyu de voorkeur als basis en ik voeg dan een andere smaak toe aan de hand van behoefte en de andere gerechten die we er bij eten. Al kokend ontdek je de smaken die bij jou en je huisgenoten passen en worden gerechten nog lekkerder!

Wist je dat:

>> Shoyu een goede vervanging is voor zout. Giet wat over je granen, of in je soep als je je eten te flauw vindt.

>> Zout op zich niet slecht is voor je, zolang je maar zeezout gebruikt. Dat past bij ons gestel, omdat we aan de zee wonen.

>> Het goed is om in je maaltijd alle smaken – zoet, zuur, zout, bitter – terug te laten komen, en naar kleur en consistentie te kijken in je voedsel keuze.

José Otte

Gedragswetenschapper | Aikido-ka

Ondernemer, lifestyle coach, en expert op het vlak van Whole Food Plant Based eten en Chi Walking. In haar werk voor bedrijven helpt ze in de transitie naar betekenisvol ondernemen, soms ook vooral door de kantine te veganiseren. Voor Seeds schrijft ze artikelen over die transitie naar vegan, ze zoekt naar trends die de klimaatontwrichting helpt keren, en schrijft boekreviews.

// Facts

30 artikelen 2 reacties

// Lees blogs

Deel dit artikel

// Praat Mee

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *